8. Iqtisodiy tengsizlik va qashshoqlik

Darslikda

N. Gregory Mankiw, Principles of Economics, 10-nashr

  • 21-bob. Income Inequality and Poverty421–442-betlar

📘 Konspekt — Premium

Konspekt mundarijasi:

  • Tengsizlikni o‘lchash
  • O‘lchashdagi muammolar
  • Qayta taqsimlash falsafasi
  • Qashshoqlikka qarshi siyosat
  • Formulalar
  • Darslikda

To‘liq konspekt, formulalar va darslik betlariga havolalar — Premium’da.

Premium haqida

Bilimingizni tekshiring

Shu mavzu bo‘yicha 30 ta tasodifiy savol. Javoblar avtomatik saqlanadi, ball serverda hisoblanadi.

Asosiy atamalar

Butun lug‘at →
Jini koeffitsiyentiGini coefficient
Daromad tengsizligining 0 (to‘liq tenglik) dan 1 (to‘liq tengsizlik) gacha bo‘lgan o‘lchovi.
Lorens egri chizig‘iLorenz curve
Aholining jamlangan ulushi va ular oladigan daromadning jamlangan ulushi o‘rtasidagi bog‘liqlikni ko‘rsatuvchi chiziq. U tenglik chizig‘idan qancha uzoq bo‘lsa, tengsizlik shuncha katta.
manfiy daromad solig‘inegative income tax
Yuqori daromadli oilalardan soliq oladigan va kam daromadli oilalarga pul to‘lovi beradigan soliq tizimi.
qashshoqlik chegarasipoverty line
Davlat belgilagan oilaviy daromadning mutlaq darajasi: undan kam daromadli oila qashshoq hisoblanadi.
qashshoqlik darajasipoverty rate
Oilaviy daromadi rasmiy qashshoqlik chegarasidan past bo‘lgan aholi ulushi.
utilitarizmutilitarianism
Davlat jamiyat a’zolarining umumiy foydaliligini maksimal qiladigan siyosatni tanlashi kerak degan siyosiy falsafa.

Laboratoriya: Daromad taqsimoti: kvintil ulushlari

Oilalarni daromadiga ko‘ra 5 guruhga (kvintil) bo‘lib, har biri milliy daromadning qancha ulushini olishini ko‘ring. Tengsizlikni va soliq-transfertlar orqali qayta taqsimlashni o‘zgartiring.

0204060Kvintil: 1 — eng kambag‘al, 5 — eng boyDaromad ulushi, %12345
Teng taqsimot (har biri 20%)Bozor daromadiSoliq va transfertlardan keyin

Parametrlar

2,2
0 %
Eng kambag‘al 20% ulushi
2,9%
Eng boy 20% ulushi
38,8%
Kvintil nisbati (boy / kambag‘al)
13,4 baravar

Xulosa: Teng taqsimotda har bir kvintil 20% olardi. Eng boy va eng kambag‘al kvintil ulushlari orasidagi farq tengsizlikni ko‘rsatadi. Soliq va transfertlar quyi kvintil ulushini oshirib, yuqorisini kamaytiradi — ulushlar yig‘indisi esa doim 100%.