5. Monopolistik raqobat
Darslikda
N. Gregory Mankiw, Principles of Economics, 10-nashr
- 17-bob. Monopolistic Competition341–358-betlar
📘 Konspekt — Premium
Konspekt mundarijasi:
- Bozor turlari orasida
- Qisqa muddat
- Uzoq muddatli muvozanat
- Mukammal raqobat bilan farqi
- Monopolistik raqobat va jamiyat farovonligi
- Reklama va brendlar
- Formulalar
- Darslikda
To‘liq konspekt, formulalar va darslik betlariga havolalar — Premium’da.
Premium haqidaBilimingizni tekshiring
Shu mavzu bo‘yicha 30 ta tasodifiy savol. Javoblar avtomatik saqlanadi, ball serverda hisoblanadi.
Asosiy atamalar
Butun lug‘at →- brendbrand name
- Mahsulotning taniqli savdo nomi. U xaridorga sifat haqida ma’lumot beradi va firmani yuqori sifatni saqlashga undaydi.
- mahsulot differensiatsiyasiproduct differentiation
- Firma mahsulotining raqobatchilarnikidan sifati, dizayni, joylashuvi yoki brendi bilan farq qilishi.
- monopolistik raqobatmonopolistic competition
- Ko‘p firmalar o‘xshash, lekin bir xil bo‘lmagan mahsulotlar sotadigan va bozorga erkin kirish mumkin bo‘lgan bozor tuzilmasi.
- ortiqcha quvvatexcess capacity
- Monopolistik raqobatdagi firmaning uzoq muddatda samarali hajmdan (ATC minimumidan) kam ishlab chiqarishi.
- ustamamarkup
- Narxning chekli xarajatdan oshgan qismi (P − MC). Monopolistik raqobatda uzoq muddatda ham saqlanib qoladi.
- xaridorlarni tortib olish ta’siribusiness-stealing externality
- Yangi firma bozorga kirganda mavjud firmalarning xaridorlari va foydasining bir qismini o‘ziga tortib olishidan kelib chiqadigan salbiy tashqi ta’sir.
Laboratoriya: Monopolistik raqobat: kirish va uzoq muddat
Bozorga yangi firmalar kirgan sari har bir firma tovariga talab kamayadi. Foyda qachon nolga tushadi?
Parametrlar
- Narx / miqdor
- $9,3 / 7,3
- Iqtisodiy foyda
- $24,3
- Ustama (P − MC)
- $3,7
- Ortiqcha quvvat
- 0,7 birlik (samarali hajm 8)
Xulosa: Foyda bor — bu yangi firmalarni jalb qiladi. Firmalar sonini oshiring: har bir firma talabi chapga siljiydi.