13. Pul, pul bozori va bank tizimi
Darslikda
N. Gregory Mankiw, Principles of Economics, 10-nashr
- 30-bob. The Monetary System615–638-betlar
- 35-bob. The Influence of Monetary and Fiscal Policy on Aggregate Demandqo‘shimcha747–770-betlar
- 37-bob. Six Debates over Macroeconomic Policyqo‘shimcha797–818-betlar
📘 Konspekt — Premium
Konspekt mundarijasi:
- Pul nima
- Markaziy bank
- Banklar va pul taklifi
- Markaziy bank vositalari
- Pul-kredit siyosati va yalpi talab
- Siyosat bahslari
- Formulalar
- Darslikda
To‘liq konspekt, formulalar va darslik betlariga havolalar — Premium’da.
Premium haqidaBilimingizni tekshiring
Shu mavzu bo‘yicha 30 ta tasodifiy savol. Javoblar avtomatik saqlanadi, ball serverda hisoblanadi.
Asosiy atamalar
Butun lug‘at →- likvidlikliquidity
- Aktivni iqtisodiyotning ayirboshlash vositasiga, ya’ni pulga aylantirish osonligi.
- likvidlik afzalligi nazariyasitheory of liquidity preference
- Keynsning foiz stavkasi pul taklifi va pulga talabni muvozanatlash uchun moslashadi degan nazariyasi.
- ochiq bozor operatsiyalariopen-market operations
- Markaziy bankning davlat obligatsiyalarini sotib olishi yoki sotishi orqali pul taklifini o‘zgartirishi.
- pulmoney
- Odamlar bir-biridan tovar va xizmatlar sotib olishda muntazam foydalanadigan aktivlar to‘plami.
- pul multiplikatorimoney multiplier
- Bank tizimi har bir dollar zaxira hisobiga yaratadigan pul miqdori. Zaxira normasi R bo‘lsa, multiplikator 1/R ga teng.
- zaxira normasireserve ratio
- Banklar zaxirada saqlaydigan omonatlar ulushi. Markaziy bank uning eng kam darajasini majburiy qilib belgilashi mumkin.
Laboratoriya: Pul bozori va pul multiplikatori
Pul taklifi = monetar baza × 1/R. Markaziy bank bazani yoki zaxira normasini o‘zgartiradi, foiz stavkasi qanday o‘zgaradi?
Parametrlar
- Pul multiplikatori 1/R
- 10
- Pul taklifi
- 500 mlrd $
- Muvozanat foiz stavkasi
- 5%
Xulosa: Zaxira normasini pasaytirish yoki bazani oshirish pul taklifini ko‘paytiradi va foiz stavkasini tushiradi. Past foiz investitsiyani rag‘batlantirib, yalpi talabni oshiradi.